تبلیغات
آزمایشگاه فیزیك دانشگاه آزاد بافق - تاریخچه كولیس و كالیبراسیون

تاریخچه كولیس و كالیبراسیون

شنبه 1 خرداد 1389  04:00 ب.ظ

نوع مطلب :فصل اول :دستور العمل ،

تاریخچه كولیس و كالیبراسیون:

در سال 1949 فردی به نام Mitutoyo اولین لیسانس ساخت كولیس را كسب كرد و تولید آن را در همان سال در كارخانه Mizonokuchi در شهر كاوازاكی ژاپن شروع كرد. در سال 1953 كارخانه آن به utsonomiya انتقال یافته و تولید انبوه آن شروع شد. در سال 1956 این فرد اولین كسی بود كه موضوع استفاده از فولاد ضد زنگ را برای ساخت كولیس مطرح كرد. 7 سال بعد در سال 1963 Mitutoyo بیش از یك میلیون كولیس تولید كرد. در همان سال تولید كولیس ساعتی آغاز شد و به دنبال آن كولیسهای دیجیتالی و سپس كولیسهای ضد زنگ كه در مقابل آب و روغن مقاوم بودند تولید شد. كولیسهای heavy duty از سال 1961 ساخته شدند. می‌دانید كه كولیسهایی كه طول 450mm و بیشتر را اندازه‌گیری می كنند به این نام می‌خوانند. امروزه كولیسهایی كه طول 2000mm را اندازه‌ می‌گیرند نیز تولید می‌شود. بدنه این نوع از كولیسها از فیبرهای كربنی می‌باشد تا سبك باشند و معضل بزرگ این كولیسها كه سنگینی آنها می‌باشد را بدین‌گونه رفع كرده‌اند.

كالیبراسیون:

مقوله کالیبراسیون چند سالی بیش نیست که در کشور ما به صورت جدی مطرح گردیده و توانسته است فصل نوینی را در صنعت کشور باز نماید. البته این امر دقیقاً به دلیل استقرار نظام های گوناگون مدیریت کیفیت است که در بسیاری از سازمان ها و مراکز صنعتی به منظور ارتقای کیفیت محصول نهایی (کالا و یا خدمات) و همچنین امر صادرات صورت می پذیرد. در تمامی نظام های مدیریت کیفیت، کنترل تجهیزات اندازه گیری، آزمون، تست و یا به عبارت دیگر کالیبراسیون بخش مهمی را به خود اختصاص داده است . به طوری که بدون استقرار یک نظام کالیبراسیون مؤثر در سازمان، بسیاری از موارد دیگر را نمی توان به اجرا در آورد و یا حداقل به نتایج آنها اعتماد نمود. به طور مثال در استانداردهای سری ایزو9000 برای اینکه محصول نهایی سازمان، با مشخصات از پیش تعیین شده ای به دست مشتری برسد در بند9 این استاندارد موضوع کنترل فرآیند تولید مطرح می گردد.

هدف از اجرای کنترل فرآیند تولید، دقیقاً تضمینی است بر اینکه محصول نهایی در محدوده از پیش تعیین شده ای تولید گردد. بنابراین ضروری است وضعیت خط تولید از بدو ورود مواد اولیه تا محصول نهایی، در ایستگاه های مختلف مورد بازرسی قرار گرفته و وضعیت موجود در برگه های ردیابی محصول ثبت شود. بدیهی است این بازرسی به کمک یک سری تجهیزات اندازه گیری از قبیل کولیس، میکرومتر، ترازو، فشارسنج، نیرو سنج، ولت متر، اهم متر، PH متر، و سختی سنج و ... انجام گرفته و اعداد و ارقامی که این دستگاه ها نشان می دهند مبنای تجزیه و تحلیل هایی است که جهت انجام اقدامات اصلاحی و پیشگرانه در خط تولید صورت می گیرد. 

اصولاً برای هرنوع تجزیه وتحلیل درسازمان، نیاز به داده های دقیق ودرستی می باشد (این موضوع همواره به صورت پیش فرض موردتوجه قرار می گیرد).حال اگر داده هایی که درمراحل مختلف بازرسی و آزمایش که از دستگاه های اندازه گیری حاصل می گردد، دقیق و درست نباشد، مبنای تجزیه وتحلیل های سازمان درست نبوده و مسلماً سازمان را به بیراهه کشانده و حتی در بسیاری موارد موجب خسارت های جبران ناپذیری خواهد شد. لذا به همین علت است که در تمامی نظام های مدیریت کیفیت، کالیبراسیون و یا کنترل تجهیزات اندازهگیری و آزمون و تست به طور جدی مورد توجه قرار گرفته و در تمامی پروژه های هر سازمان به عنوان یکی از ارکان اصلی و پایه تعریف شده و باید با کمترین مغایرتی به اجرا در آید. 

کالیبراسیون چیست ؟

تا کنون در مورد کالیبراسیون تعاریف زیادی ارائه گردیده است، ولی به نظر می رسد به عمق مطلب توجه نشده است. کالیبراسیون فقط ارائه گواهینامه و بر چسب زدن نیست ؛ بلکه اعتبار بخشیدن به تمامی اندازه گیری هایی است که درسازمان انجام می گیرد.هدف از کالیبراسیون، یکسان کردن نتایج آزمایش ها و اندازه گیری ها در سطح جهانی است، یعنی، اگر یک اندازه گیری و یا آزمایش در یکی از نقاط دور افتادة ایران انجام گیرد باید با نتایجی که در پیشرفته ترین کشورهای جهان حاصل می گردد یکسان باشد؛ پس می توان گفت :

کالیبراسیون یعنی درستی، اعتماد و اطمینان، همخوانی، وحدت و رسیدن به مقدار واقعی هر کمیت.

در بحث قابلیت ردیابی(TRACEABILITY) جمله ی بسیار ارزشمندی است که می گوید اندازه گیری آن گاه ارزش و اعتبار پیدا می کند که از طریق زنجیره ی هرم دقتی کالیبراسیون به استانداردهای بین المللی وصل می باشد. 

بنابراین می توان نتیجه گرفت که هیچ سازمانی به خودی خود و بدون اتصال به زنجیره ی جهانی نمی تواند نظام کالیبراسیون را در واحدهای خود پیاده نماید، مگر از طریق کالیبره کردن دستگاه های اندازه گیری و یا استانداردهای کاری سازمان. در تمامی تعاریف کالیبراسیون یک مطلب همواره تکرار شده و آن مقایسه دستگاه اندازه گیری با استاندارد مرجعی است که دارای دقت و درستی به مراتب بالاتری باشد. پس تصور اینکه از چند مشابه یکی را کالیبره کرده و بقیه را با آن مقایسه کنیم تصوری کاملاً اشتباه است که متاسفانه در برخی از مراکز صنعتی شاهد آن هستیم .

نکته مهمی که در اینجا ضروری است بدان اشاره شود این است که در بسیاری از استانداردهای مدیریت کیفیت مانند استاندارد QS9000    و ISOTS 16949  و حتی در استاندارد ایزو9000 با ویرایش2000 موضوعی فراتر از کالیبراسیون مطرح گردیده و آن موضوع تجزیه و تحلیل سیستم های اندازه گیری(M.S.A) است. در این نگرش، اندازه گیری به صورت فرآیندی دیده می شود که محصول نهایی آن اعداد و ارقامی است که به یک کمیت مورد نظر نسبت داده می شود و کالیبراسون تجهیزات اندازه گیری فقط یکی از عناصر تشکیل دهنده آن است. عناصر دیگری مانند : شرایط محیطی، فرد آزمایش کننده، دستور العمل های اجرایی، روش های آماری، آموزش، تغییرات قطعه به قطعه ، تغییرات درون قطعه ای و .... مورد توجه خاص قرار می گیرد.

در این روش ویژگی هر فرآیندی اندازه گیری را می توان به صورت شاخص های عددی مانند : تکرار پذیری، تجدید پذیری، میزان تکرار پذیری و تجدید پذیری، خطی بودن و پایداری سیستم محاسبه و به کمک نمودارهای کنترلی مانندR چارت و یاX چارت به خوبی دربارة کارآیی یک سیستم اندازه گیری تصمیم گیری نموده و درجهت رفع مشکلات آن اقدام کرد.

نکته بسیار مهم این است که در تمامی روش های تجزیه و تحلیل سیستم ها و به ویژه کنترل فرآیند آماری(S.P.C) کالیبره بودن دستگاه های اندازه گیری یک اصل بوده و بدون آن هر اقدامی بی ثمر و حتی خسارت آمیز خواهد بود


نوشته شده توسط: محمد | آخرین ویرایش:شنبه 1 خرداد 1389 | نظرات() 

katherine1workman6.exteen.com
شنبه 24 تیر 1396 06:04 ق.ظ
It's in fact very complex in this full of activity life to listen news on Television, so I only use internet for that reason, and get
the latest news.
BHW
چهارشنبه 30 فروردین 1396 08:24 ق.ظ
Please let me know if you're looking for a article writer for
your site. You have some really great posts
and I think I would be a good asset. If you ever want to take some of the load off,
I'd love to write some articles for your blog in exchange for a link back to mine.
Please send me an e-mail if interested. Thanks!
BHW
چهارشنبه 23 فروردین 1396 05:27 ب.ظ
I don't even understand how I stopped up here, however I believed this put up used to be great.
I don't know who you might be but certainly you are going to
a well-known blogger if you are not already.
Cheers!
حسن عباسی
چهارشنبه 21 مهر 1389 10:52 ق.ظ
بسیار عالی بود مخصوصا تاریخچه كولیس . در حال حاضر بهترین كولیس ها ساخت شركت میتو تو یو هستند
برای كامل شدن مقاله توضیحات بیشتری در رابطه با msa بگذارید در ضمن بحث عدم قطعیت در اندازه گیری هم خیلی مهم هست كه میتونه پرداختن به اون این مطلب رو بسیار كاملتر كنه
ازتون مجددا تشكر میكنم
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر